Cồn Sơn nơi giữ lửa Tết xưa giữa lòng Cần Thơ hiện đại
Có bao giờ giữa phố thị ngược xuôi, bạn chợt thèm một mùi khói bếp củi hăng nồng, thèm cái cảm giác đôi bàn tay lấm lem bột bánh, hay đơn giản là thèm một nụ cười hiền hậu của những người nông dân chân chất? Với tôi, Tết không đâu trọn vẹn bằng Cồn Sơn – dải đất xanh mướt nằm hiên ngang giữa dòng sông Hậu hiền hòa. Nếu bạn đang tìm một “tấm vé” trở về với Tết xưa, hãy để tôi dẫn bạn về thăm xứ Cồn.
Cồn Sơn thuộc phường Bình Thủy, TP. Cần Thơ, nằm nép mình giữa sông Hậu, xung quanh bốn bề là sông nước. Từ trung tâm thành phố, chỉ cần đi tầm 6km đường sông là bạn đã chạm đến không gian xanh mát, yên bình.
Mỗi lần xuồng cập bến Cồn Sơn vào những ngày giáp Tết, du khách sẽ luôn có cảm giác như trở về nhà. Những vườn cây sum suê, lối mòn nhỏ phủ bóng mát, tiếng gà gáy, tiếng trẻ con nô đùa đâu đó, và những cô chú làm du lịch cộng đồng luôn cười hiền, tay bắt mặt mừng chào khách. Cồn Sơn giờ đã là điểm du lịch Cần Thơ nổi tiếng, nhưng điều tôi yêu ở nơi này là dù phát triển, bà con vẫn giữ được nếp sống quê chân chất, giữ được “hồn Tết xưa”.
Gói bánh tét – Giữ lửa Tết trong từng đòn bánh
Ở miền Tây, thấy nếp thấy lá là thấy Tết. Du lịch Cồn Sơn dịp tết cận kề, bạn sẽ bắt gặp hình ảnh các bà, các mẹ quây quần bên hiên nhà. Không chỉ là xem đâu, chúng tôi mời bạn ngồi xuống, cầm lấy tàu lá chuối xanh mướt, tự tay đắp nhân đậu xanh, thịt mỡ rồi nắn nót buộc dây gân.
Cái hay không nằm ở chỗ đòn bánh có tròn trịa hay không, mà là ở khoảnh khắc ta ngồi canh nồi bánh bên bếp lửa hồng, nghe tiếng nước sôi sùng sục và kể cho nhau nghe chuyện buồn vui năm cũ. Đó là lúc sợi dây gắn kết gia đình, tình thân trở nên thiêng liêng hơn bao giờ hết.

Gói bánh tét
Thử tài làm mứt
Tết quê miền Tây luôn gắn liền với khay mứt đặt trên bàn giữa nhà. Không phải loại đắt tiền, mà toàn là thứ “có gì làm nấy”: dừa, bưởi, chuối… Vì thế, một trong những trải nghiệm mà tôi thích nhất khi đưa khách đi chơi Tết ở Cồn Sơn là cùng nhau làm mứt.
Dưới bàn tay khéo léo của các cô chú nơi đây, những nguyên liệu tưởng bình thường bỗng trở nên hấp dẫn lạ kỳ. Nào là mứt dừa sợi dừa trắng tinh, ngọt vừa phải, béo thơm, nhai hoài không ngán. Kẹo chuối nếp dẻo, chuối chín, đậu phộng rang, mè thơm cái vị hòa quyện rất “miền Tây”. Đặc biệt nhất là mứt bưởi. Cồn Sơn trồng nhiều bưởi da xanh giống bưởi ngon, trái to, vỏ không quá the. Người dân tận dụng vỏ bưởi làm mứt, vừa đỡ lãng phí, vừa tạo ra một món ăn độc đáo. Mứt bưởi ở đây được làm theo cách truyền thống nhưng có “biến tấu” nhẹ để ra thành phẩm như mứt dẻo: không quá khô, vừa dai nhẹ, giữ trọn mùi thơm tinh dầu bưởi tự nhiên. Nhấp một ngụm trà sen, nhấm nháp miếng mứt bưởi hay kẹo chuối gừng, bạn sẽ hiểu thế nào là sự tinh tế trong cái mộc mạc của người miền Tây.
Trải nghiệm làm bánh
Có những món ăn mang cả một bầu trời kỷ niệm, như chiếc bánh lá mít thơm mùi bột gạo mới. Ở Cồn Sơn, du khách không chỉ được ăn mà còn được học làm bánh từ A đến Z. Từ việc pha bột cho thật mịn, vừa tay; lựa những chiếc lá mít tươi, dày, không rách; đến lúc đổ bột lên lá, gấp lại sao cho khéo… Tất cả đều cần chút kiên nhẫn và tỉ mỉ. Khi những mẻ bánh chín, mở nắp nồi ra là mùi thơm dịu của bột hòa với hương lá mít thoang thoảng. Bánh dẻo mềm, chấm với nước cốt dừa béo nhẹ, ăn một miếng là thấy cả hương vị đồng quê trong đó.

Trải nghiệm làm bánh
Bạn đã từng ăn bánh xèo, nhưng bánh xèo ngũ sắc ở Cồn Sơn thì chắc chắn sẽ khiến bạn phải trầm trồ. Màu sắc của bánh không phải từ phẩm màu, mà là từ những nguyên liệu thiên nhiên rất quen thuộc: củ dền, lá dứa, nghệ tươi, hoa đậu biếc… hòa vào bột, tạo nên những chiếc bánh đỏ, xanh, tím, vàng… vô cùng bắt mắt.
Du khách sẽ được tự tay đứng bên bếp, nghiêng chảo, đổ bột sao cho mỏng, chờ bánh xèo “reo” giòn tan, rồi thêm tôm, thịt, giá, rau củ tươi vào làm nhân. Chiếc bánh xèo nóng hổi, giòn rụm, cuốn với rau xanh mướt ngay tại vườn, chấm nước mắm chua ngọt, ăn giữa không khí sông nước thoáng đãng của Cồn Sơn khiến người ta say lòng chẳng muốn về.
Lạc bước trong vườn trái cây trĩu quả
Một điểm nhấn nữa mà hầu như vị khách nào tôi dẫn du lịch Cồn Sơn ngày tết cũng mê, đó là những vườn trái cây sum suê. Tùy mùa mà có vú sữa, ổi, dừa… Trái treo lủng lẳng trên cành, chỉ cần đưa tay là chạm được.
Không chỉ đi dạo chụp hình, du khách còn được tự tay hái trái rồi thưởng thức ngay tại chỗ. Cảm giác cắn miếng trái cây vừa hái, nước ngọt lan trên đầu lưỡi, giữa không gian thoáng mát, tiếng gió lùa qua tán cây, tiếng chim líu lo… đúng là một “bữa tiệc Tết” của thiên nhiên dành tặng.
Cá lóc bay, xiếc ếch – Những màn trình diễn “có một không hai”
Nhắc đến Cồn Sơn mà quên “cá lóc bay” và “xiếc ếch” thì hơi bị thiếu sót. Những tiết mục này không chỉ vui mà còn thể hiện sự gắn bó rất đặc biệt giữa người dân nơi đây với thiên nhiên.
Khi cho ăn, từng đàn cá lóc lao vút lên khỏi mặt nước để đớp mồi, tạo nên khung cảnh vừa lạ mắt vừa hào hứng. Rồi những chú ếch được huấn luyện “biểu diễn” những động tác độc đáo, khiến cả người lớn lẫn trẻ nhỏ đều bật cười thích thú. Trong những màn biểu diễn đó, bạn thấy được tình yêu của bà con dành cho mảnh vườn, ao cá, cho từng tấc đất quê mình và sự sáng tạo không giới hạn.

Xem cá lóc bay
Mâm cơm sum họp
Khép lại hành trình là mâm cơm Tết đúng điệu miền Tây. Chẳng cần sơn hào hải vị, chỉ cần tô thịt kho, cá nướng cuốn rau vườn chấm mắm me, bát canh cù lao nóng hổi, dĩa dưa chuối dân dã, bì cuốn… bấy nhiêu thôi cũng đủ làm ấm lòng người lữ khách.
Không gian bữa ăn không phải nhà hàng sang trọng, mà là sân nhà, mái lá, bàn gỗ, ghế nhựa… nhưng chính sự mộc mạc đó lại khiến bữa cơm thêm ấm áp. Mọi người cùng nâng ly trà, ly rượu nếp, chúc nhau năm mới bình an, thịnh vượng. Du khách, chủ nhà, không còn khoảng cách, chỉ còn tiếng cười và cảm giác thân tình như người một nhà.
Cồn Sơn nơi những giá trị Tết xưa vẫn vẹn nguyên giữa nhịp sống hiện đại. Từ trải nghiệm gói bánh, làm mứt đến phút giây thong dong giữa vườn cây trĩu quả, mỗi khoảnh khắc tại đây đều là một lời nhắc nhớ về tình thân và cội nguồn. Hãy một du lịch Cồn Sơn dịp tết để trải nghiệm hương vị Tết Miền Tây xưa, mộc mạc mà sâu lắng, nơi nụ cười chân phương và hương vị sông nước sẽ ở lại thật lâu trong ký ức.